Ermine, paint en tulak

Heterozygoot dominant wit I/i op basis van uitgebreid zwart E kennen we oorspronkelijk al rond 1870 als ermine (hermelijn) bij de Amerikaanse Erminette, een ras dat recent opnieuw geintroduceerd is. De Brahma is er rond 1900 ook in ermine geweest en weer verdwenen. Zeer recent wordt er ook weer aan gewerkt in de USA om dat bij de Brahma terug te fokken Inmiddels is ermine bij de Ameraucana door inkruising van Erminette al gerealiseerd en erkend bij de kriel. Aanvankelijk was er ook 'ermine' bij de Leghorn, een Schotse fokker bracht ze rond 1940 als exchequer. Net als met iedere nieuwe kleurslag werd dat ook commercieel met succes uit gevent. Onwetenheid betreffende de vererving en het feit dat met het bonte gen mo op zwart het kleurpatroon exchequer ook enigsins is te realiseren heeft er toe geleid dat exchequer tegenwoordig allemaal aantoonbaar gebaseerd op mo/mo, ook de standaard omschrijving geeft dat aan.

Naast ermine op I/i+ kennen we sinds een jaar of twintig 20 paint bij Zijdehoenders waarbij er op 1 of meerdere grotere vlekken wordt geselecteerd welke willekeurig op het lichaam zitten. Het is gelijktijdig in de USA en Nederland te voorschijn gekomen uit heterozygoot dominant wit. Het is inmiddels duidelijk dat het voor ermine en paint een gen veranderaar (modifier) noodzakelijk is. Van een willekeurige heterozygote dominant witte zonder gen veranderaar kun je ze niet verwachten.

Door Polish Sidorja uit Indonesië werd in een kippengenetica groep op Facebook een jaar geleden gevraagd naar de genetische achtergrond van tulak (eksterachtige tekening), een kleurslag die al honderden jaren bestaat bij vechthoenders in Indonesië. Een bevredigend antwoord kwam daar niet. Hij zelf meent dat het een variant van recessief wit is. 

Mijn aandacht werd getrokken en als je de vererving bestudeert kom je tot de conclusie dat het net als paint en ermine heterozygoot dominant wit I/i+ op E is, bij de tulak gaat het samen met recessief wit.

De typische ekstertekening is niet in een vast patroon te vangen vanwege het heterozygote I/i+ net als dat het geval is bij ermine en paint waarbij het ermine het patroon en de grootte van de vlekken bij paint steeds varieren.

Dit eksterpatroon komt goed tot zijn recht op hardvederige rassen zoals we kunnen zien bij de vechthoenders.Het zal een een kwestie van langdurige selectie is om de tulak vanuit Zijdehoen paint te realiseren, ik ga er nu van uit dat het om dezelfde gen veranderaar gaat. Pogingen om broedeieren van tulak uit Indonesië door middel van ruilen te verkrijgen zijn tot nu toe mislukt.

Koekoek paint - foto d.d.27 mei 2026

Bij paint zijdehoenders is bij nadere beschouwing het eksterpatroon af en toe ook enigszins waarneembaar, door de zijdebevedering verwaterd het patroon.

Daarom maar begonnen met experimenteren, met een tweetal paint Zijdehoender hanen waarvan 1 Amerikaanse gecombineerd met koekoek Brahmakrielen. De eerste resultaten op de foto.

Ermine was niet in Europa inmiddels zijn er ermine Ameraucanain Nederland en Duitsland geimporteerd door middel van broedeieren. Het zal ongetwijfeld op andere rassen worden overgebracht, weer een mooie uitdaging.

Hierbij de vererving van erminette die ook voor paint en tulak van toepassing is.

En wat hiervan te denken heterozigoot dominant wit I/i en roo/goud lekkage, ook uit de USA.